Rêxistina Geostrategîk a Civaka Sivîl a Kurdî
Li ser pêvajoya guherandina demografîk li Reqa
Rêxistina Geostrategîk a Civaka Sivîl a Kurdî bi xemgînî û baldarîya giran pêvajoyên dawî li #Reqa dişopîne, ku di bin navê “rêxistina bajarê” û “veavakirina nû” de têne meşandin, lê di pratîkê de bûne sedema hilweşandin û valakirina mal û milkên welatiyan.
Di rojên dawî de, li hin herêmên bajêr, bi taybetî li Taxa Endelusê (ku bi navê Taxa Kurdan jî tê zanîn) û herêmên li bakurê rêça trenê, makîneyên hilweşandinê dest bi kar kirine. Li gorî agahiyên herêmî, nêzîkî 300 mal di qonaxa yekem de di bin hedefê de ne, û hinek nîşaneyên heye ku ev pêvajoya dikare bi berfirehî berdewam bike.
Ev yek zêdetir xemgîn dike ku piraniya van malan ji malbatên Kurd re ne, û ev rastî nîşan dide ku pêvajoya niha li herêmên ku Kurd lê dijîn zêdetir tê sepandin. Ev rewş pirsên ciddî li ser armanc û rêbaza vê pêvajoyê radike.
Herwiha, gelek ji welatiyan belgeyên fermî yên milkê hene, lê ev belge di hin rewşan de nayên pejirandin an jî bi awayekî nezelal têne redkirin bi bahaneyên wekî “binpêkirinên avahî” an “milkê giştî”. Ev yek xetereyek mezin li ser mafên milkê û ewlehiya civakî çêdike.
Di heman demê de, ev pêvajoya bi derketina dengên nerazîbûnê û protestoyan li hin deveran re hatî şopandin, ku welatî li dijî valakirina bi zorê radiwestin û mafên xwe diparêzin.
Rêxistina me dibîne ku ev pêvajoya nayê dîtin tenê wekî gava teknîkî ya rêxistinê, lê dikare bibe beşek ji pêvajoyek mezinتر ku bandorê li ser guherandina demografîk a bajêr dike. Ev jî dikare bi şert û mercên siyasî yên giştî yên li Sûriyê, bi taybetî bi siyaseta li #Şamê, têkildar be.
Herwiha, em hişyar dikin li ser bikaranîna bahaneyên dîrokî û qanûnî yên nezelal, wekî gotina “waqfa Osmanî”, ku dikare bibe serişteyek ji bo destdanîna mal û milkên welatiyan, û ev model di herêmên din de jî tê dîtin.
Li ser vê bingehê, Rêxistina Geostrategîk a Civaka Sivîl a Kurdî van xalan diyar dike:
- Em li dijî her cure pêvajoya ku dikare bibe sedema valakirina Kurdan an jî zexmkirina wan radiwestin.
- Tiştên ku li Reqa diçin, em wan wekî nîşaneyên xeternak ên guherîna demografîk dibînin.
- Em daxwaza rawestandina hemû karên hilweşandin û valakirinê dikin.
- Em daxwaza rêzgirtina mafên milkê û pejirandina belgeyên qanûnî yên welatiyan dikin.
- Em bang li civaka navneteweyî û rêxistinên mafên mirovan dikin ku vê mijarê bi cidî bişopînin.
- Em di heman demê de daxwaza astengkirina çalakiyên komên tund û nijadperest dikin ku dikarin di van pêvajoyan de rolê bilîzin.
Herwiha, Rêxistina me diyar dike ku em ê têkiliyê bi Mafên Mirovan yên Neteweyên Yekbûyî û herwiha bi Komîsyona Lêkolînê ya Navneteweyî ya Sûriyê re bike, da ku tiştên ku li #Reqa diçin li ber destê van dezgehên têkildar werin danîn û bi awayekî fermî werin şopandin.
Di dawiyê de,
Em diyar dikin ku veavakirina nû ya #Reqa divê li ser bingeha edaletê û rêzgirtina mafên hemû pêkhateyan were avakirin, ne li ser hesabê koçkirin û guherandina demografîk.
Rêxistina Geostratejîk ya Civaka Sivîl a Kurdî
